Czesław Miłosz o Panu Tadeuszu

(Ziemia Ulro, 1977)

I to właśnie najbardziej ciekawi mnie w “Panu Tadeuszu”: pogodna aprobata istnienia, jakby wszystkie rzeczy, dlatego tylko, że zostały obdarzone bytem, były dobre. W ciągu ponad stu pięćdziesięciu lat, jakie upłynęły od jego napisania, przyzwyczailiśmy się do literatury idącej w dokładnie przeciwnym kierunku, eksplorującej różne odmiany zła i cierpienia, czemu nie należy się dziwić, skoro gwałtowne przemiany europejskich społeczeństw i erozja wiary w ład metafizyczny nie sprzyjały pojmowaniu świata jako harmonii. Toteż pogoda “Pana Tadeusza” zastanawia i niepokoi jako dar utracony. Być może za jego przyjaznym szacunkiem wobec ziemi jako ogrodu, wolno odgadywać i nabożność człowieka religijnego, ucznia Claude de Saint-Martin i optymizm wychowanka Oświecenia. Kiedy Mickiewicz był studentem, miał możność być w teatrze na operze Mozarta “Czarodziejski flet” – i myślę, że wbrew pozorom, “Pan Tadeusz” mieściłby się najlepiej w epoce “lóż mistycznych”.
(Przedmowa do francuskiego wydania “Pana Tadeusza”,1992)

Kim chcesz zostać?

Wersja do druku Wyślij

Wyślij znajomemu Wyślij

Popraw/rozbuduj artykuł

Komentarze
artykuł / utwór: Czesław Miłosz o Panu Tadeuszu

Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)

Tagi:

Pan Tadeusz - studia, matura, korepetycje i konsultacje on-line

Imię:
E-mail:
Tytuł:
Komentarz: